قطعات پله‌برقی

قطعات پله‌برقی

قطعات پله‌برقی

اجزای اصلی پله‌برقی و راهرو متحرک:

  • اسکلت (truss)
  • پله (step)
  • نرده یا دستگیره (Hand rail, Balustrade)
  • نیروی محرک (Drive)
  • سیستم ترمز (Brake)
  • تابلو فرمان (controller)
  • حفاظت‌های ایمنی و فنی (standard safety features)

مشخصات فنی پله‌برقی

۱- اسکلت پله‌برقی:

اسکلت پله‌برقی سازه اصلی قطعات پله‌برقی می‌باشد که در دو نوع معمولی وضد زنگ می‌باشد که هر یک مخصوص پله‌هایی با کاربری جداگانه می‌باشد.معمولاً پله‌های با کاربری فضای بسته نیازی به استراکچر ضد زنگ ندارند. اما در پله‌های فضای باز حتما می‌بایست از اسکلت ضد زنگ استفاده شود. اسکلت پله‌برقی یا پیاده‌رو متحرک از پروفایل‌های جوشکاری شده یک دست؛ تشکیل شده است؛ که زیر اسکلت جهت جلوگیری از نشت روغن با ورق دو میلیمتر جوشکاری شده در سراسر پله‌برقی؛ طبق ارتفاع درخواستی خریدار ساخته می‌شود. در ساخت اسکلت اصولاً از فلز‌های قوی مثل تیر آهن استفاده می‌شود تا استحکام لازم را داشته باشد.

Escalator staircase۲- پله:

پله‌برقی‌ها معمولاً در سه اندازه

 ۸۰۰mm ,600mm ,1000mm از نظر عرض پله ساخته می‌شوند. در پله‌برقی‌های با عرض ۶۰۰mm  روی هر پله فقط یک نفر جا می‌گیرد. اما در پله‌هایی با عرض  ۸۰۰mm در صورتی که یک نفر روی پله ایستاده باشد؛ نفر پشت سر می‌تواند از او عبور کند؛ یا دو نفر چسبیده به هم کنار هم جا می‌گیرند. معمولاً بیشترین سفارش مربوط به پله‌های با عرض  ۸۰۰mm هستند. در پله‌برقی‌ها با عرض پله ۱۰۰۰mm  دو نفر به راحتی روی هر پله جا می‌گیرند. اما در مراکز تجاری شلوغ، فرودگاه‌ها و پایانه‌های مسافری که از پیاده‌رو متحرک استفاده می‌کنند، سعی می‌شود که از حداکثر عرض پله یعنی  ۱۴۰۰mm استفاده شود که علاوه بر امکان حرکت چرخ‌های دستی، افراد کنارش به راحتی می‌توانند عبور کنند.

نرده و دستگیره پله برقی

۳- نرده و دستگیره

هندریل جزو قطعه‌ های قابل رویت قطعات پله‌برقی است. هندریل پله‌برقی نوار  لغزان بر روی نرده پله‌برقی بوده که همزمان با سرعت پله‌ها دوران می‌کند. عموما جنس هندریل از پلاستیک نرم بوده تا از شکنندگی به دور باشد و در هنگام مونتاژ دو سر هندریل توسط ماشین لوپ پرس می گردد. سیستم محرکه هندریل  همان سیستم محرکه پله‌های برقی بوده تا سرعتی همزمان داشته باشد. هندریل پله‌برقی از چندین لایه روی هم تشکیل شده تا دوام و استقامت کافی جهت دوران ممتد روی نرده را داشته باشد. لایه زیرین هندریل از الیاف بهم بافته شده می‌باشد. و روی این لایه از شبکه سیم‌های تو در تو استفاده شده تا در هنگام کار تنش ناشی از حرکت طول هندریل بیشتر نگردد.

حال اگر هندریل‌ها نباشند شخص مورد نظر نمی‌تواند سرعت پای خود را با سرعت حرکت پله‌ها منطبق کند و دچار لغزندگی و گنگی می‌شود و در آخر ممکن است با زمین برخورد کند. از دیگر اتفاقات حادث شده برای دیگران ایستادن ناگهانی در بعضی مواقع است که هندریل پله‌برقی در حال حرکت بوده و ناگهان از حرکت باز می‌ایستد که باعث برگشتن شخص از عقب شده و منجر به ضربه مغزی شده است.

۴- نیروی محرک

نیروی محرک از دیگر قطعات پله‌برقی می‌باشد، همه پله‌های برقی دارای یک جفت چرخ دنده زنجیرخور (sprocket) در دو طرف قسمت بالای خود هستند که عامل حرکت زنجیرها و در نتیجه پله‌هاست. این چرخ دنده‌ها حرکت خود را از محور افقی، که آن نیز حرکت خود را از الکترو موتور گیربکس که به آنها متصل است می‌گیرد، کسب می‌کند. عموماً سه دسته گیربکس در پله‌برقی‌ها مورد استفاده قرار می‌گیرند:

  • گیربکس با چرخ دنده ساده (spurn gear)
  • گیربکس با چرخ دنده حلزونی (worm gear)
  • گیربکس با چرخ دنده خورشیدی (planetary gear)

در تمام انواع گیربکس‌های فوق نیرو توسط محور افقی به چرخ دنده‌ها و زنجیر محرکه‌ی پله‌برقی و نیز دستگره منتقل می‌گردد و آنها را به حرکت در می‌آورد. راندمان موتور، گیربکس‌های دنده خورشیدی در حد ۹۵ درصد و راندمان گیربکس‌های حلزونی نسبت به آنها کمتر، و مقدار آن در حد ۹۰ درصد می‌باشد. در قسمت پایین پله‌برقی نیز محور افقی است که به دو طرف آن چرخ دنده‌های زنجیرخور هرزگردی متصل هستند. که پله‌ها و زنجیر را در یک مسیر دایره‌ای شکل به حرکت در می‌آورند. عموماً موتورهای مورد استفاده در پله‌های برقی از نوع جریان متناوب با گیربکس‌های حلزونی است.

۵- سیستم ترمز (Brake) اکثر سازندگان پله‌برقی برای توقف از ترمزهای زبانه‌ای (pawl Brake) استفاده می‌کنند. ولی انواع دیگر آنها مانند:

  • ترمزهای گوه‌ای (wedge Brake)
  • ترمزهای تسمه‌ای (Brake band)
  • ترمزهای مغناطیس دائم مداربسته (closed permanent loop magnet Brake)

وجود دارند. قطعات پله‌برقی

امروزه برخی سازندگان نیز جهت حرکت و کوتاه شدن مسیر حرکت و توقف ترکیبی از ترمزهای زبانه‌ای و مغناطیسی در طراحی نیروی محرکه استفاده کرده‌اند که در این نوع از موتور گیربکس دیگر نیازی به چرخ لنگر (flywheel) برای جذب انرژی و جلوگیری از ضربه ناگهانی وجود ندارد. ترمز مغناطیسی در پله‌های برقی در میان موتور و چرخ دنده تعبیه شده که به محض قطع برق فعال گردیده و پله‌برقی را از چرخش آزاد خارج می‌کند . در طراحی پله‌برقی باید مطئمن باشیم که حداکثر شتاب اعمالی به مسافر به هنگام قطع برق بیش از  نشود. زیرا در صورتی که بیش ازاین شتاب به مسافر وارد شود ممکن است باعث پرتاب در هنگام توقف ناگهانی پله‌برقی و صدمه‌اش شود. تست ترمز همواره در حالت بی باری انجام می‌شود.

۶- تابلو فرمان (controller)

تابلوی کنترل پله‌برقی در مقایسه با تابلوی کنترل آسانسور از پیچیدگی کمتری برخوردار می‌باشد. استفاده از سیستم‌های الکترونیک به جای مدارهای قدرت سنتی امکانات خاص را به وجود آورده است که مسأله کنترل و ضریب ایمنی پله‌برقی را ساده نموده است حرکت غیر عادی (افقی) پله‌ها، سرعت غیر یکنواخت و ناهماهنگ دستگیره‌ها با پله‌ها شل شدن زنجیرهای محرک و دیگر ایرادات این چنین ممکن است در پله‌های برقی ایجاد شود و باعث بروز خطر و حادثه دیدن مسافران گردد. در پله‌های برقی لوازم کنترل متعددی پیش‌بینی شده است که کلیه این لوازم به صورت سری با یکدیگر ارتباط دارند و در صورت بروز حادثه سریعاً فعال شده و پله‌برقی متوقف می‌گردد. تعدادی از لوازم کنترل ایمنی عبارتند از :

  • حفاظت‌های ایمنی موتور
  • سیستم کنترل ترمز
  • قطع‌کنننده‌های مداراصلی
  • کنترل سرعت مجاز
  • کنترل عملکرد زنجیر
  • کنترل عملکرد دستگیره
  • سنسورهای فعال دو قسمت بالا و پایین پاخورها.

حفاظت‌های ایمنی و فنی

     حفاظت‌های ایمنی و فنی:

رعایت نکات ذیل جهت اجرای اصول حفاظت‌های فنی و ایمنی پله برقی لازم و ضروری است:

  • گوشه زیر سقف طبقه فوقانی و پله‌برقی محافظ سرگوش نصب گردد.
  • قبل از راه‌اندازی پله‌برقی نسبت به علمکرد کلیه سیستم‌های ایمنی باید اطمنیان حاصل نمود.
  • در محل ورود و خروج دستگیره به نرده‌های دو طرف پله باید محافظ دست یا انگشت یا اشیای خارجی تعبیه نمود.
  • کنترل‌کننده مکانیکی سرعت (گاورنر) جهت تشخیص افزایش یا کاهش سرعت مجاز در ساختار پله‌برقی پیش‌بینی شود. طبق استاندارد EN 115 سرعت فعال شدن گاورنر حداکثر ۴۰% بیش از سرعت عادی پله‌برقی است.
  • جهت توقف اضطراری حرکت پله‌برقی دکمه قرمز رنگ قابل رویتی در گوشه پایین سمت راست ورودی و خرجی پله‌برقی باید نصب گردد.
  • در هنگام شکستن پله، گیر کردن مانعی بین پله‌ها و یا صفحه‌ی شانه‌ای، پاره شدن زنجیر و اتصال پله‌ها به همدیگر باید به وسیله حسگرهای جداگانه حرکت پله متوقف گردد. این حسگرها در طول مسیر حرکت پله پیش‌بینی و نصب می‌گردندتوسط سیستم تأمین کشش در طبقه پایین پله‌برقی زنجیر را تحت کشش قرار داده و در قسمت حذف این فشار عمل کرده و پله‌برقی را متوقف کنند. قطعات پله‌برقی

 

مشخصات فنی پله‌برقی

مشخصات فنی پله‌برقی

مشخصات فنی پله‌برقی

در هر پروژه برای انتخاب نوع پله‌برقی لازم است مشخصات فنی پله‌برقی را بدانیم. با آنالیز شرایط پروژه می‌توان مناسب‌ترین پله‌برقی را انتخاب کرد.

توجه به شرایط محیط و نوع کارکرد در انتخاب نوع پله‌برقی بسیار مهم است.

مشخصات فنی پله‌برقی

 

 

 

 

 

 

از نظر نوع کاربرد،‌ پله‌برقی را به دو دسته می‌توان تقسیم نمود:

  • تجاری (commercial/ slim line)
  • سخت‌کار (heavy duty) کار مداوم روزانه تا ۲۴ ساعت

از ‌نظر محل نصب نیز، به دو دسته زیر تقسیم می‌شود:

  • نصب در فضای داخلی (Indoor)
  • نصب در فضای بیرونی (out door)

موتور پله‌برقی به دو صورت افقی و عمودی مورد استفاده قرار می‌گیرد. موتور کوپل شده با گیربکس نیروی الکتریکی را به مکانیکی تبدیل می‌کند.  سپس توسط زنجیر پله‌برقی به یونیت بالا و پس از آن به وسیله چرخ دنده بزرگ به استپ‌چین پله‌برقی منتقل می‌گردد. این چرخه باعث حرکت مداوم پله‌برقی می‌شود.

عموماً سه دسته گیربکس در پله‌برقی‌ استفاده می‌شود:

  • چرخ دنده ساده (spur gear)
  • چرخ و پیچ حلزون (worm gear)
  • چرخ دنده خورشیدی یا سیاره‌ای (planetary gear)

چرخ دنده ساده:

در این نوع از چرخ دنده‌ها، محور پله‌ها و دستگیره با زنجیر به حرکت در می‌آید.

چرخ و پیچ حلزون:

در این حالت عملکرد بهتر از چرخ‌ دنده ساده است. زیرا با وجود حرکت پله‌ها و دستگیره با زنجیر، ساختار اصلی موتور از پیچ حلزون استفاده می‌کند، این کار سبب افزایش راندمان موتور می‌گردد.

چرخ دنده خورشیدی یا سیاره‌ای:

در این حالت، انتقال حرکت گیربکس به وسیله تعدادی چرخ دنده صورت‌ می‌‌گیرد. این نوع چرخ دنده‌ به نسبت چرخ‌دنده‌های دیگر دارای بالاترین راندمان می‌باشد. در این چرخ دنده، سرعت حرکت خطی پله‌ها و دستگیره، همواره برابر است.

موتور پله‌برقی مانند موتور آسانسورهای معمولی از نوع سه فاز متناوب می‌باشد، و در اکثر موارد در قسمت بالایی پله‌برقی نصب می‌گردد.

برای محاسبه توان موتور پله‌برقی، اطلاعات زیر ضروری است:

 

  • مشخصات فنی پله‌برقی جرم مسافر یا همان وزن بر حسب کیلوگرم که طبق استاندارد ۷۵ کیلوگرم در نظر گرفته می‌شود.

 

  • مشخصات فنی پله‌برقی تعداد مسافرین روی هر پله که با توجه به عرض پله‌برقی تعیین می‌شود.

 

  • مشخصات فنی پله برقی زاویه پله‌برقی ۳۰ یا ۳۵ درجه

 

  • مشخصات فنی پله‌برقی ارتفاع پله‌برقی بر حسب متر

 

  • مشخصات فنی پله‌برقی سرعت پله‌برقی بر حسب متر بر ثانیه

 

  •  توان مصرفی دستگیره‌ها که عموماً ۳۰۰۰ وات است.

 

  • راندمان گیربکس که عموماً ۹۰% می‌باشد.

 

  • راندمان پله‌برقی که ۹۵%  است. هرچند بستگی به میزان تردد در ساعت دارد.

 

  • مشخصات فنی پله‌برقی شتاب ثقل که ۹/۸  متر بر ثانیه است.

 

  • مشخصات فنی پله‌برقی ارتفاع هر پله بر حسب سانتیمتر، که معمولا ۲۰ سانتیمتر لحاظ می‌شود.

 

 

فرمول محاسبه توان موتور پله‌برقی

فرمول محاسبه توان موتور پله‌برقی (بیشتر…)

چیدمان پله‌برقی، آرایش پله‌برقی، مکان‌ها و اولویت‌های آن

چیدمان پله‌برقی، آرایش پله‌برقی، مکان‌ها و اولویت‌های آن

چیدمان پله‌برقی به صورت تکی

چیدمان پله‌برقی به صورت تکی از معمول‌ترین روش‌‌های جابجایی مسافرین بین چند سطح غیر هم‌طراز و متفاوت می‌باشد. در این روش مسافرین باید برای رسیدن به پله بعدی مسیر کوتاهی را پیاده طی کنند. این مسیر کوتاه می‌تواند در فروشگاه باعث افزایش انگیزه خریدار و فروش بیشتر گردد. این نوع آرایش بیشتر برای مکان‌هایی که جریان حرکت افراد به یک سمت باشد و جهت مخالف حرکت افراد در سمت دیگری از محل ساختمان باشد، مناسب است. برای مثال در مرکز تجاری و فروشگاه‌ها حرکت مسافرین به سمت بالا توسط پله‌برقی در طول ساختمان دچار وقفه می‌شود. روی هم رفته زمان حرکت برای رسیدن به طبقات بالاتر افزایش می‌یابد و احتمال نارضایتی مسافران را سبب می‌گردد. بدین منظور عموماً فروشگاه‌ها بیش از هفت طبقه ساخته نمی‌شوند.

 چیدمان پله‌برقی تکی

 

چیدمان پله برقی به صورت ضربدری

این روش با چیدن متوالی پله‌های برقی به مسافرین این امکان را می‌دهد تا حرکت سریع‌تری را بین دو طبقه یا  بیشتر داشته باشند. این وضعیت برای ساختمان‌های اداری، اماکن پر تردد و خدماتی مناسب است. و حرکت مسافرین به صورت ممتد و مداوم صورت می‌گیرد.

چیدمان پله‌برقی ضربدری

طراحی پله برقی به صورت متقاطع مضاعف در فروشگاه‌های بزرگ متداول‌تر است زیرا موجب حرکت مسافرین در دو جهت می‌شود.

چیدمان پله‌برقی متقاطع مضاعف

چیدمان پله‌برقی به شکل موازی

در صورتی که طراحی ساختمان اجازه دهد و فضای پاگرد کافی بین پله‌های برقی در دو طبقه متوالی موجود باشد، این نوع چیدمان پله‌برقی به‌صورت ممتد سریع‌ترین زمان برای رسیدن به طبقات بالاتر را دارا است. معمولاً در ساختمان‌هایی که طول آنها زیاد باشد از این روش استفاده می‌گردد.

اصولاً، با توجه به تراکم مسافرین محل پله‌برقی باید به‌ گونه‌ای در ساختمان تعیین شود که دسترسی مسافرین به پله‌برقی تسهیل گردد. معمولاً در مراکز تجاری و ساختمان‌های اداری از این نوع چیدمان پله‌برقی استفاده می‌شود. حداکثر فاصله پله‌های برقی از یکدیگر و یا از ورودی ساختمان ۵۰ متر می‌باشد.

Parallel alignment

در فروشگاه‌ها موقعیت پله‌برقی بستگی به جریان تردد مشتریان و محل صندوق پرداخت پول دارد. معمولاً در فروشگاه‌ها محل نصب پله‌برقی با جایگاه صندوق پرداخت پول فاصله زیادی دارد، که این موضوع باید توسط طراح معمار یا مشاور نصاب پله‌برقی و دکوراسیون داخلی مد نظر قرار گیرد.

 

پله‌برقی و موارد استفاده از آن

پله‌برقی و موارد استفاده از آن

آشنایی با پله‌برقی

پله‌برقی به طور مداوم در حال حرکت است. بخش‌هایی از آن در حرکت افقی و بخش‌هایی از آن در حال حرکت عمودی هستند. این دستگاه باید در مسیر جریان تردد مسافرین ساختمان قرار گیرد. لذا ظرفیت جابجایی مسافرین بستگی به عوامل زیر دارد :

۱- موقعیت پله‌برقی

۲-آشنایی مسافرین با سرویس‌دهی پله‌برقی به طبقات مورد نظرشان

۳-هدایت سریع و راحت مسافرین در مسیر حرکت به سوی پله‌برقی

با توجه به نیاز ترافیکی ساختمان و تردد افراد، می‌توان آرایش‌های موازی، ممتد، دو طرفه، ضربدری و سریع‌السیر بکار برد.

در مکان‌هایی مانند سینما یا مراکز تجمع که دسترسی سریع به طبقات حائز اهمیت است از آرایش ممتد استفاده می‌شود و در فروشگاه‌ها و مجتمع‌های تجاری آرایش ضربدری بکار می‌رود.

 

 

 

 

 

چند نکته

آرایش پله‌برقی در مقایسه با آسانسورها می‌تواند عاملی جهت جذب مسافرین محسوب گردد. زمان انتظار مسافرین در پله‌برقی از نظر تئوری در حد صفر است ولی مقدار آن حداکثر تا ۱۰ ثانیه قابل قبول می‌باشد. با بکارگیری پله‌برقی سریع‌السیر در طراحی ساختمانی که به تعداد محدودی از طبقات آن سرویس می‌دهد، حتی مسافرین ساختمانی با ۲۰ طبقه را نیز می‌توان در کوتاه‌ترین زمان جابجا کرد.

به طور معمول با طراحی پله‌برقی مسافرین را می‌توان حداکثر تا ۷ طبقه به طور متوالی و ممتد از یک طبقه به طبقه بالاتر جابجا کرد و در غیر این صورت باید برای بعضی از طبقات از پله‌برقی سریع‌السیر استفاده نمود.

اصولاً برای حمل بار و یا اشخاصی که توانایی استفاده از این دستگاه را ندارند، مانند معلولین با ویلچر در کنار پله‌برقی، آسانسور طراحی می‌گردد. یکی از کاربری‌های آسانسور جابجایی گاری دستی حمل بار است. روش‌های دیگری که می‌توان نام برد وسیله حمل گاری دستی در کنار پله‌برقی می‌باشد.

گاری دستی بار

 

 

 

 

 

شکل بالا یک طرح از این وسیله در کنار پله‌های برقی را نشان می‌دهد. همواره سرعت حامل گاری‌های دستی بار، کمتر از سرعت پله‌برقی است و در این فاصله مسافر سریع‌تر به انتهای مسیر رسیده و بار خود را تحویل می‌گیرد. البته این وسیله فضای بیشتری را اشغال کرده و قیمت تمام شده را افزایش می‌دهد از طرفی باعث افزایش ایمنی مسافرین می‌گردد.

تفاوت حامل گاری دستی با رمپ

در بسیاری مکان‌ها از جمله فروشگاه‌ها و مراکز خرید جهت حمل بار، رمپ بسیار پر کاربرد است. ترددکنندگان با وسایل و بارشان می‌توانند با سهولت جابجا شوند. اما این مورد به معنای بی‌کاربرد بودن یا منسوخ شدن حامل‌های گاری دستی نیست.

به گفته مدیرعامل شرکت پیروز پرواز، حامل‌های گاری دستی هیچ منافاتی با رمپ ندارد. چه بسا در کشورهای پیشرفته برای راحتی مسافرین در مکان‌هایی که  فضای آن محدود و شیب آن زیاد است از حامل‌های بار در کنار پله برقی استفاده می‌شود. در این مکان‌ها به دلیل شیب زیاد امکان جابجایی با رمپ وجود ندارد. قابل ذکر است که کاربرد استفاده از حامل بار در کنار پله برقی در کشورهای پیشرفته روزبروز بیشتر و گسترده‌تر می‌شود.

برداشتی از کتاب راهنمای جامع آسانسور و پله برقی با دخل و تصرف

 

توضیح کامل عیوب سیم بکسل آسانسور (قسمت دوم)

توضیح کامل عیوب سیم بکسل آسانسور (قسمت دوم)

از دیگر عیوب سیم بکسل که در مطلب قبل به آن اشاره شد، دو مورد کاهش قطر  و خوردگی به شرح ذیل می باشند:

سیم بکسل آسانسور

کاهش قطر سیم بکسل ( Reduction in Rope Diameter):

کاهش قطر به معنی کاهش کیفیت آن است.

نیرو های سایشی، کشیدگی، شکستگی، زنگ زدگی و شل یا سفت شدن تاب سیم بکسلها از جمله عوامل مؤثر بر قطر آنها است. کاهش قطر سیم بکسل منجر به نازک شدن سیم بکسل و خراب شدن مغزی آن می شود و در صورتی که مغزی خراب شود، سیم بکسل باید تعویض شود. قضاوت در مورد استفاده یا عدم استفاده از سیم بکسلی که قطر آن کاهش یافته با مشاهدات چشمی  و در نظر گرفتن عوامل موثر دیگر صورت می گیرد.

در صورت کاهش قطر سیم بکسل بیش از ۴ تا ۵ درصد از قطر نامی خود به هر دلیلی باید تعویض انجام شود حتی اگر هیچ گونه شکستگی در سیم یا مفتول در آن مشاهده نشود.

اندازه گیری قطر سیم بکسلها قبل از نصب، اهمیت زیادی در افزایش طول عمر آنها دارد. سیم بکسل با قطر کوچکتر از حد مجاز، دچار پارگی زودرس می شود و سیم بکسل با قطر بزرگتر از حد مجاز دچار فرسودگی زود هنگام آن می شود. هنگام اندازه گیری قطر، دقت شود قطر واقعی سیم بکسلها، قطر همان دایره ای باشد که سیم بکسل در آن احاطه می شود.

 خوردگی سیم بکسل (Corrosion  )

سطح کلی مجموع تمام  مفتول های سازنده یک سیم بکسل، تقریبأ ۱۶ برابر بزرگتر از سطح یک میله فولادی هم مقطع با آن است. این بدان معناست که در یک محیط خورنده ( مرطوب ) اگر هیچگونه پیشگیری خاصی انجام نشود، سیم بکسل در مقایسه با یک میله  فولادی تقریبأ ۱۶ برابر سریعتر دچار خوردگی می شود. ارزیابی خوردگی به آسانی انجام نمی شود. خوردگی نشان از روغن کاری نادرست است. خوردگی معمولأ در سطوح داخلی و خارجی رخ داده و می تواند کلی یا موضعی باشد، لذا نیازمند دقت نظر بیشتری است. ایجاد خوردگی در سیم بکسل به تعویض آن منتهی خواهد شد. تغییر رنگ ناچیز مفتول ها (سرخی) در اثر زنگ زدگی ناشی از فقدان روغن کاری است اما اگر زنگ زدگی عمیق باشد، باید سریعا تعویض شود. زنگ زدگی می تواند تأثیر زیادی بین اتصال هسته و رشته های سیم بکسل بگذارد و نهایتأ به جدایش آنها بیانجامد و در انتها فرسایش داخلی صورت بگیرد. البته یکی از دلایل خوردگی می تواند بار بیش از حد وارده برسیم بکسل و خروج روغن از هسته آن باشد. البته باید به این نکته توجه کرد که روغن کاری تنها می تواند از تخریب جلوگیری کند و نمی تواند باعث برگشت آن به حالت اولیه شود. در سیم بکسلهای با قطر کمتر از ۸ میلیمتر در صورت مشاهده هرگونه خوردگی، زنگ زدگی و شکستگی مفتول (تک سیم) باید سریعأ تعویض صورت گیرد.

برای کاهش اثرات خوردگی، از برنامه منظم روغن کاری و سیم بکسلهای مقاوم در برابر خوردگی (با روکش گالوانیزه) استفاده می شود. امروزه از پلاستیک نیز برای جلوگیری از خوردگی در ساختمان سیم بکسلها استفاده می شود که علاوه بر مقاومت در برابر خوردگی، به نگهداری روغن هسته آن نیز کمک می کند.

توضیح کامل عیوب سیم بکسل آسانسور (قسمت اول)

توضیح کامل عیوب سیم بکسل آسانسور (قسمت اول)

عیوب سیم بکسل آسانسور

سیم بکسل آسانسور

در سرویس و نگهداری، سیم بکسل آسانسور باید از نظر ظاهری به طور کامل کنترل شده و مورد بازبینی قرار گیرند. در صورتی که میزان خوردگی، فرسایش و یا پارگی رشته های سیم بکسل زیاد باشد باید حتمأ نسبت به تعویض آن اقدام نمایید.

از عوامل موثر بر فرسایش سیم بکسل آسانسور می توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • فلکه کششی و هرزگرد
  • ساختار و جنس
  • روش تعلیق
  • ارتفاع مسیر حرکت
  • میزان بار و اختلاف بین نیرو های کششی در سیم بکسل ها و در دو طرف فلکه موتور
  • میزان شتاب هنگام افزایش و کاهش سرعت کابین
  • میزان سرعت و ارتعاش سیم بکسل های فولادی
  • روغن کاری
  • انبارداری، نگهداری و نصب
  • محیط کار و عملکرد آسانسور

انواع معایبی که در سیم بکسل آسانسور ایجاد می شود عبارت اند از:

  • ساییدگی ( Abrasion )
  • کشیدگی ( Rope Stretch )
  • کاهش قطر سیم بکسل ( Reduction in Rope Diameter )
  • خوردگی (Corrosion )
  • پیچ خوردگی ( Kink )
  • حالت قفسی شکل ( Bird Caging )
  • شرایط موضعی ( Localized Condition )
  • هسته بیرون زده (Protruding Core )
  • شکستگی ناشی از خستگی (Fatigue Fracture )

در این مطلب دو مورد از معایب سیم بکسل را توضیح می دهیم و باقی موارد را در مطلب بعدی توضیح خواهیم داد.

  1. ساییدگی ( Abrasion )

این نوع آسیب سیم بکسل ناشی از ساییدگی مکانیکی مواد تشکیل دهنده ی سیم بکسل است. برای جلوگیری از این نوع آسیب مکانیکی باید از برنامه ی منظم روغن کاری استفاده کرد. عبور سیم بکسل از روی فلکه کششی و هرزگرد باعث ساییدگی سیم بکسل می شود. معمولا اگر قطر مفتول های بیرونی در اثر ساییدگی یک سوم قطر اولیه آن شود، شکستگی ناشی از خستگی رخ می دهد و باید سیم بکسل با سیم بکسل جدید جایگزین شود. به یاد داشته باشید که آسیب مکانیکی با آسیب پلاستیکی تفاوت دارد. در آسیب پلاستیکی تغییر شکل و جابجایی ماده روی می دهد بدون اینکه ماده ای از بین برود در صورتی که در آسیب های ساییدگی تغییر و جابه جایی با از بین رفتن مواد تشکیل دهنده همراه است.

  1. کشیدگی ( Rope Stretch )

سیم بکسل در اثر کشش طولی بیش از حد به صورت موجی در آمده که باعث خوردگی و ایجاد صدا و ارتعاشات در آن می شود.

در صورتی که میزان کشش سیم بکسل بیش از حد توصیه شده ی استاندارد باشد سیم بکسل باید تعویض شود.

میزان کشیدگی با توجه به جداول و فرمول های خاصی مشخص می شود که حدودأ ۵/۵ تا ۶ برابر قطر مجاز می باشد. (۵/۰ تا ۱ درصد طول اولیه) سه نوع کشیدگی قابل ذکر است.

کشیدگی اولیه یا ساختاری: در شروع به کار گیری سیم بکسل روی می دهد.

کشیدگی مرحله دوم ( کشیدگی مختصر): در یک دوره زمانی طولانی که شامل بیشترین دوره عمر سیم بکسل است، روی می دهد.

کشیدگی نهایی: در این ناحیه، کشیدگی افزایش یافته و به علت وجود نیرو های مخرب، سیم بکسل باید هرچه زودتر تعویض شود.